Sevgili Dostlar İyi Geceler!
Gecenin bir vakti bir vakti, bu kemter kul açtı bilgisayarını taktı kulaklığını yavaştan yavaştan bir şeyler karalamaya karar verdi. Fakat aklında aslında bir şey yoktu. Bir mesaj geldi o günümüzün mühim icadı olan telefonuna konu avucuna bir kuşun yem yemeye gelmesi gibi gelmişti. Tutku vardı bu kelimede ‘’Hayat’’ dedi haydi karalayalım üç beş bir şey…
İyi bir hayat kendini bilerek anlamlı bir şekilde yaşamaktır. Kişi anlamlı bir yaşam sürmüşse iyi hayat sürmüştür demektir.
Sevgili Dostlar!
Bizler bu dünyaya ne için geldik? Sizin vereceğiniz cevaplar doğrultusunda ben de şöyle söyleyeyim kendi düşüncelerimi. Biz insanlar para kazanmak, çocuk sahibi olmak, kariyer yapmak, tanınmak-bilinmek, üretmek ya da bir şeyler başarmak için mücaadele eder çaba sarf ederiz. Tüm bunlar ne içindir? Bunların arkasında yatan temel güdüleyici güç nedir?
Psikoloji alanından farklı kuramcılar buna farklı cevaplar vermişler. Kimisi insanı güdüleyen şeyin doğuştan gelen cinsellik ve saldırganlık güdülerini doyurmak olduğunu söylemiştir. Kimisi, insanı motive eden şey üstün olma çabasıdır demiştir. Kimisi de kendini gerçekleştirme istek ve ihtiyacının davranışlarımızın arkasında yatan temel güdüleyici güç olduğunu ifade etmiştir. Hepsi de insanla ilgili önemli bir gerçeğe işaret etmişler ve insan davranışlarını açıklamaya çalışmışlardır. Fakat bana göre insanı bu işlere sürükleyen temel güdüleyici güç hayatını anlamlı kılma çabasıdır.
Sevgili Dostlar!
Hayatın anlamı dediğimizde, iki tür anlam aklımıza gelir öyle değil mi? Birincisi tüm evreni kapsayan varoluşun anlamı yani varoluşun ana maddesi nedir ile ilgilidir. Neden bu evren, tüm bu canlılar ve özel olarak insanlar vardır? Bu evren neyden oluşmuştur? İkincisi ise elbet daha özel olarak, hayatımızın anlamı nedir? Yani soru “Hayatın anlamı nedir?” değil de “Hayatımın anlamı nedir?”.
Anlamlı bir hayat nedir?
Nasıl yaşarsak, dolu dolu yaşamış oluruz?
Yaşamda anlam kaynakları nelerdir?
Sevgili Dostlar !
Kimimiz büyümüş kimimiz ise büyümüş de küçülmüş kişileriz sizce nasıl yaşarsak iyi yaşamış oluruz? Çok farklı cevaplar verebiliriz aslında bu soruya öyle değil mi? Kimimiz başarılı bir hayat geçirirsek belli bir mevki elde edersek iyi yaşamış olacağını söyler. Kimimiz sevdiklerimizle beraber birlikte bir yaşam geçirirsek iyi bir hayat yaşamış olacağını söyleriz. Bazılarımız ise sağlıktan, paradan, aşktan bahseder bazılarımız da ahlaklı olmaktan ve inançlarından bahsederiz. O kadar ayrıntılı girdik ki konuya farkedeceksiniz ki aslında bu sorunun ne sizler açısından ne benim için tüm toplumun üyesi olan herkes için uygun, net bir cevabı yok. Fakat ben şunu düşünüyorum sevgili dostlar . İyi yaşam anlamlı yaşamdır. Kişi anlamlı bir yaşam sürmüşse iyi yaşamıştır demektir. Peki, anlamlı yaşam nedir? Ne hayatımızı anlamlı kılar?
Yaşamda anlam kaynaklarınız nelerdir? Yani yaşamınıza ne anlam katmaktadır? Yaşamı sürdürme nedenleriniz nelerdir? Bunlara şöyle cevaplar türetebilirsiniz yaşamak güzel, sevdiklerim var, sorumluluklarım var, çocuklarım var, dini inançlarım... Aslında daha nice nicesi… Bu soruya verilen tüm bu cevaplar yaşamda anlam kaynaklarıdır. Hayatımızda anlam kaynakları ne kadar çoksa ruh sağlığımız için o kadar iyidir. Bunu bir masanın ayaklarına benzetebiliriz. Aklınıza hemen o yuvarlak masa gelmesin… Yani masamızın bir ya da iki ayağı varsa, o ayaklardan birisi kırılırsa masa devrilir ama beş, altı ya da daha fazla ayağı varsa, birisi kırılsa ve zarar görse bile diğerleri masayı taşımaya devam eder. Yaşamda anlam kaynakları da bu şekildedir, her biri bizim yaşama tutunmamızı, hayatın zorlukları ve acıları karşısında ayakta kalmamızı sağlar. Peki Semih Hoca iyi hoş diyorsun bir psikolog edasıyla bizi bilinçlendirdin peki anlamlı bir yaşam sürmezsek ne olur?
Öncelikle yaşamını anlamsız buluyorsak pek çok psikolojik sorun yaşayabiliriz. Günümüz insanı açısından anlamsızlık duygu ve düşüncesi, belki de tarihin hiçbir döneminde şimdi olduğu kadar önemli olmamıştı.Gerçekten de anlamsızlık duyguları içindeki kişi, yaşadığı bu eksikliği giderebilmek için uyuşturucu kullanımı, aşırı yeme-içme, kumar oynama ya da kontrolsüz cinsellik gibi yollara başvurabilir. Yaşadığı varoluşsal boşluğu bu şekilde doldurmaya çalışabilir. Nitekim bağımlılık kişinin mutluluk ve anlam arayışında yaşadığı kaza olarak nitelendirilmektedir.Anlamsızlık duyguları içindeki birey, iyi yaşayamamış olma suçluluğu içinde de olabilir. Yani yaşamın hakkını veremediğini ve dolu dolu yaşayamadığını düşünür. Bundan dolayı da suçluluk duyguları yaşayabilir. Bu suçluluk duyguları da depresyon gibi pek çok ruh sağlığı problemlerine neden olabilir.
Velhasıl Sonuç olarak, insanın anlam arayışı, ruh sağlığı açısından çok büyük öneme sahiptir. Psikolojik iyi oluşun önemli belirleyicilerinden birisidir. Günümüzde her birey, yaşamının bir döneminde bu konu üzerinde ayrıntılı düşünmeli ve “Ne için yaşıyorum?” sorusuna cevap bulmaya çalışmalıdır.
Semih İçsel
|